Kto umawiał się z Stanisław August Poniatowski?

Stanisław II August, urodzony jako Stanisław Antoni Poniatowski herbu Ciołek (ur. 17 stycznia 1732 w Wołczynie, zm. 1 lutego^?/12 lutego 1798 w Petersburgu) – król Polski w latach 1764–1795, ostatni władca Rzeczypospolitej Obojga Narodów. Według oficjalnej tytulatury także Wielki Książę Litewski, Ruski, Pruski, Mazowiecki, Żmudzki, Kijowski, Wołyński, Podolski, Podlaski, Inflancki, Smoleński, Siewierski i Czernihowski.

Ocena jego panowania pozostaje przedmiotem sporów. Doceniany jako inicjator i współautor reform ustrojowych przeprowadzonych przez Sejm Czteroletni, jeden z głównych autorów Konstytucji 3 maja oraz jako mecenas nauki i sztuki, Stanisław August był równocześnie krytykowany jako król wybrany na tron polski dzięki poparciu cesarzowej Imperium Rosyjskiego Katarzyny II, oraz za to, że nie zdołał zapobiec rozbiorom Rzeczypospolitej i przystąpił do konfederacji targowickiej.

Od 1755 był stolnikiem wielkim litewskim, a następnie w latach 1756–1764 starostą przemyskim. W latach 1755–1758, przebywając na dworze petersburskim, nawiązał romans z księżną Katarzyną Aleksiejewną, przyszłą cesarzową Rosji. Związany z Familią Czartoryskich, stał się jej kandydatem na króla Polski po śmierci Augusta III. Z osobistym poparciem Katarzyny II i przy wojskowej interwencji Rosji został wybrany na króla na sejmie elekcyjnym w 1764. Wbrew oczekiwaniom cesarzowej, usiłował zmodernizować i wzmocnić znajdującą się w trudnej sytuacji politycznej Rzeczpospolitą. Rozpoczął realizację programu Familii, czyli wzmocnienia władzy królewskiej i reformy ustroju państwa. W 1765 założył w Warszawie Szkołę Rycerską mającą kształcić przyszłych kadetów. Formował stałą polską służbę dyplomatyczną. Jego wysiłki reformatorskie spotkały się z opozycją zewnętrzną ze strony Prus, Imperium Habsburgów i Imperium Rosyjskiego, w których interesie leżało utrzymanie słabej pozycji Rzeczypospolitej; a także z opozycją wewnętrzną, głównie w kręgach konserwatywnej magnaterii. Reformatorskie działania króla doprowadziły do interwencji Rosji, rzekomo w obronie ustroju Rzeczypospolitej i praw dysydentów. W odpowiedzi na wkroczenie wojsk rosyjskich zawiązała się antykrólewska i antyrosyjska konfederacja w Barze (1768–1772), co nasiliło kryzys w państwie. Następstwem klęski konfederacji był I rozbiór Polski w 1772.

Od wstąpienia na tron Stanisław August podejmował starania w celu wzmocnienia polskiej kultury. W 1765 założył w Warszawie Teatr Narodowy. W tym samym roku powstało przy jego patronacie czasopismo Monitor. Od około 1770 król organizował „obiady czwartkowe”. Na jego wniosek w 1773 została powołana Komisja Edukacji Narodowej. Król założył też zespół pałacowo-ogrodowy w Łazienkach. Sytuacja króla była trudna, bo już w pierwszych latach panowania utracił poparcie Czartoryskich, zaś opozycja szlachecka nie osłabła. Kolejne sejmy, nieobradujące pod węzłem konfederacji (jak pierwsze za panowania króla), nie dawały nadziei na reformy ustrojowe. Od sejmu w 1776 aż do 1788 żaden sejm nie działał pod węzłem konfederacji. W ostatniej części panowania Stanisława Augusta, w latach 1788–1792, Sejm Czteroletni dokonał istotnych reform ustrojowych. Rosja, skupiona na wojnie z Turcją, zachęcona przez króla propozycją antytureckiego sojuszu, zgodziła się na obradowanie sejmu pod węzłem konfederacji i przeprowadzenie częściowych reform, głównie wojska. W sejmie dominowała orientacja pruska, do której król się przychylił. Efektem tego było uzyskanie poparcia sejmu i sojusz z Prusami w roku 1790. Sejm nie rozwiązał się, a jedynie dokooptował dodatkowych posłów, co dodatkowo wzmocniło stronnictwo reformatorskie. Efektem tego było uchwalenie Konstytucji 3 maja 1791, której król był jednym z głównych autorów.

Opozycja szlachecka, poparta przez Rosję, zawiązała w maju 1792 konfederację w Targowicy. Po wkroczeniu wojsk rosyjskich wybuchła wojna w obronie Konstytucji. Mimo umiarkowanych sukcesów nowej, powiększonej armii królewskiej, król niewierzący w szanse dalszego oporu i rozczarowany brakiem reakcji ze strony Prus, skapitulował i przystąpił do Targowicy. W 1793 wziął udział w sejmie grodzieńskim, który cofnął reformy Sejmu Czteroletniego i uchwalił II rozbiór Polski. Król nie odegrał istotnej roli w insurekcji kościuszkowskiej, do której przyłączył się, mimo że był jej niechętny. Po zawarciu III rozbioru (1795), oznaczającego koniec istnienia Rzeczypospolitej, król opuścił Warszawę i udał się do Grodna, pod opiekę i nadzór namiestnika rosyjskiego, po czym abdykował 25 listopada 1795 na rzecz Rosji. Ostatnie lata życia spędził na wygnaniu w Petersburgu. Zmarł 12 lutego 1798.

Był pisarzem politycznym i mówcą, pamiętnikarzem, tłumaczem i epistolografem.

Catherine II (born Princess Sophia Augusta Frederica of Anhalt-Zerbst; 2 May 1729 – 17 November 1796), commonly known as Catherine the Great, was the reigning Empress of Russia from 1762 to 1796. She came to power after a coup d'etat against her husband, Peter III. Her long reign helped Russia thrive under a golden age during the Enlightenment. This renaissance led to the founding of many new cities, universities, and theatres, along with large-scale immigration from the rest of Europe and the recognition of Russia as one of the great powers of Europe.

After overthrowing and possibly assassinating her husband and her subsequent rule of the Russian Empire, Catherine often relied on noble favourites such as Count Grigory Orlov and Grigory Potemkin. Assisted by highly successful generals such as Alexander Suvorov and Pyotr Rumyantsev and admirals such as Samuel Greig and Fyodor Ushakov, she governed at a time when the Russian Empire was expanding rapidly by conquest and diplomacy. In the west, she installed her former lover to the throne of Poland, which was eventually partitioned. In the south, the Crimean Khanate was annexed following victories over the Bar Confederation and the Ottoman Empire in the Russo-Turkish War. With the support of Great Britain, Russia colonised the territories of New Russia along the coasts of the Black and Azov seas. In the east, Russians became the first Europeans to colonise Alaska, establishing Russian America.

Many cities and towns were founded on Catherine's orders in the newly conquered lands, most notably Yekaterinoslav, Kherson, Nikolayev, and Sevastopol. An admirer of Peter the Great, Catherine continued to modernise Russia along Western European culture. However, military conscription and the economy continued to depend on serfdom, and the increasing demands of the state and of private landowners intensified the exploitation of serf labour. This was one of the chief reasons behind rebellions, including Pugachev's Rebellion of Cossacks, nomads, peoples of the Volga, and peasants.

The Manifesto on Freedom of the Nobility, issued during the short reign of Peter III and confirmed by Catherine, freed Russian nobles from compulsory military or state service. The construction of many mansions of the nobility in the classical style endorsed by the empress changed the face of the country. She is often included in the ranks of the enlightened despots. Catherine presided over the age of the Russian Enlightenment and established the Smolny Institute of Noble Maidens, the first state-financed higher education institution for women in Europe.

Magdalena Agnieszka z Lubomirskich Sapieżyna (ur. 1739 w Janowcu, zm. 1780), córka Antoniego Benedykta Lubomirskiego i Anny Zofii Ożarowskiej – córki Jerzego. Siostra Jerzego Marcina Lubomirskiego.

Elżbieta Grabowska z domu Szydłowska herbu Lubicz (ur. 1748 lub 1749, zm. 28 maja 1810 w Warszawie) – kochanka i domniemana morganatyczna żona Stanisława Augusta Poniatowskiego, córka wojewody płockiego Teodora Szydłowskiego i Teresy Witkowskiej.

Skromnego pochodzenia, z rodu Szydłowskich, wydana za generała Jana Jerzego Grabowskiego, zaś po jego śmierci w 1789 przypuszczalnie potajemnie poślubiona przez Stanisława Augusta Poniatowskiego. Współcześni przypisywali jej skłonienie króla do akcesu do konfederacji targowickiej.

Matka Stanisława, Michała, Kazimierza, Aleksandry oraz Izabeli.

Została pochowana na cmentarzu Świętokrzyskim w Warszawie.

Izabela (właściwie: Elżbieta) Dorota z Flemmingów Czartoryska (ur. 31 marca 1745 w Warszawie, zm. 17 czerwca 1835 w Wysocku) – polska arystokratka doby oświecenia, żona księcia Adama Kazimierza Czartoryskiego, przez którego weszła do stronnictwa politycznego Familii, w okresie Sejmu Czteroletniego związana ze Stronnictwem Patriotycznym. W młodości znana ze swobody obyczajów, wśród jej kochanków byli m.in. król Stanisław August Poniatowski i Nikołaj Repnin, poseł rosyjski w Warszawie. W późniejszym okresie życia czynnie zaangażowana w życie polityczne schyłkowego okresu I Rzeczypospolitej i pierwszych lat XIX wieku. Pisarka, mecenaska sztuki, kolekcjonerka pamiątek historycznych, które gromadziła zarówno w Polsce jak i podczas swoich licznych podróży po Europie. Po utracie przez Polskę niepodległości utworzyła pierwsze polskie muzeum w Świątyni Sybilli w Puławach, które wraz ze zbiorami również założonego przez nią w Puławach Domu Gotyckiego stały się zaczątkiem obecnego Muzeum Czartoryskich w Krakowie. Matka m.in. polityka księcia Adama Jerzego Czartoryskiego i pisarki Marii Wirtemberskiej.